वीर अस्पतालमा निःशुल्क स्तन, पाठेघर तथा सर्भाइकल क्यान्सर स्क्रिनिङ सुरू

काठमाडौं महानगरपालिकाको सहयोगमा वीर अस्पतालमा निःशुल्क स्तन, पाठेघर तथा सर्भाइकल क्यान्सर स्क्रिनिङ कार्यक्रम सुरू भएको छ।  सोमबार एक कार्यक्रमबीच काठमाडौं महानगरपालिकाकी कार्यवाहक प्रमुख सुनिता डंगोलले स्तन, पाठेघर तथा सर्भाइकल क्यान्सर स्क्रिनिङ कार्यक्रमको शुभारम्भ गरिन्।

कार्यवाहक प्रमुख डंगोलले विशेष गरी महिलाहरूमा सर्भाइकल र स्तन क्यान्सरको जोखिम उच्च देखिएकाले यस प्रकारको स्क्रिनिङ कार्यक्रमलाई प्राथमिकता दिइएको बताइन्।

क्यान्सरलाई समयमै पहिचान गर्नसके उपचार सम्भव हुने उनको भनाइ छ। उनले पहिचानमा ढिलाइ हुँदा रोग तेस्रो वा चौथो चरणमा पुग्ने जोखिम रहने बताइन्।  धेरै महिलाहरूमा सचेतनाको अभाव र केहीले भने डर र लाजको कारणले परीक्षण नगराउने प्रवृत्ति रहेको उनको भनाइ छ।

महिलाहरूले परिवारको स्वास्थ्यलाई पहिलो प्राथमिकतामा राखेर आफ्नो स्वास्थ्यलाई पछाडि पार्ने गरेको उल्लेख गर्दै उनले त्यसलाई तोड्न आग्रह गरिन्।  महिला स्वस्थ भएमा मात्रै पूरा परिवार स्वस्थ हुने उनको भनाइ छ। उनले समयमै स्वास्थ्य परीक्षण गराउन सबैलाई आग्रह गरिन्।

उनकाअनुसार महानगरपालिकाभित्र रहेका प्रत्येक वडाको स्वास्थ्य प्रवर्द्धन केन्द्रमार्फत नाम दर्ता गर्न सकिनेछ। सेवाग्राहीलाई ‘क्यू सिस्टम’अनुसार समय निर्धारण गरिने भएकाले तोकिएको समयमा पुग्दा लामो समय कुर्नु नपर्ने व्यवस्था गरिएको उनले बताइन्। 

उनले कार्यक्रमको सुरूआतमै उल्लेखनीय सहभागिता देखिएकोले आगामी दिनहरूमा सेवाग्राहीको संख्या क्रमशः बढ्दै जाने बताइन्।  पहिलो दिनमा १ सय ३६ जनाको स्क्रिनिङ गरिएको छ। 

उनले भनिन्, ‘विशेष गरी धेरै महिला दिदीबहीनीहरुमा सर्भाइकल र स्तन क्यान्सर धेरै देखिने गरेको छ। हरेक दिन संसारभर ४ जना सर्भाइकल क्यान्सरको कारणले मुत्यु हुने गरेको छ। क्यान्सर मृत्यु भइहाल्ने रोग होइन, यसको उपचार गर्न सकिन्छ भन्ने बुझाउन पनि जरूरी छ।

यदि समयमा नै यसको पत्ता लगाउन सकियो भने उपचार हुन्छ, त्यसको लागि समयमा नै परीक्षण गर्नुपर्छ। कतिपय समयमा असिम्टोम्याटिक सिम्टम नै देखिरहेको हुँदैन र जुनबेला सिम्टम देख्छ, त्यो बेला थर्ड, फोर्थ चरणमा पुगिसकेको पनि हामीले देखेका छौँ, त्यसैले ज्यान गइरहेको छ। कति सचेत नभएको कारणले नै परीक्षण गराउनुहुन्न। कति जनालाई डर पनि लाग्छ, कति लाजले पनि परीक्षण गरिराख्नुभएको छैन।’

उनले अगाडि भनिन्, ‘यहीँबाट म सबैलाई अनुरोध गर्छु अब यो लाज, डर र अचेत सबै कुरालाई तोड्ने समय हो। महिला दिदिबहिनीले परिवारका अरू सदस्यलाई प्राथमिकता दिनुहुन्छ, आफूलाई अन्तिममा राख्नुहुन्छ। तपाईं स्वस्थ हुनुभयो भने सिंगो परिवार स्वस्थ हुन्छ। आफ्नो स्वास्थ्य परीक्षण गर्न आजै अगाडि बढ्नुहोला।’

उनले गत वर्ष वीर अस्पतालसँग गरिएको सहकार्य सफल भएको उल्लेख गर्दै यस वर्ष कार्यक्रम अझ व्यवस्थित र व्यापक बनाइने बताइन्। उनकाअनुसार यो कार्यक्रम आगामी वैशाख २० गतेसम्म सञ्चालन हुनेछ।