नेपाल हेल्थ न्युज, काठमाडौं । क्यान्सर आजको समयमा विश्वव्यापी स्वास्थ्य चुनौती बनेको छ। यद्यपि समयमै पत्ता लगाइएमा उचित उपचारले जीवन रक्षा सम्भव छ, तर धेरैजसो मानिसहरूले प्रारम्भिक लक्षणहरूलाई बेवास्ता गर्छन्। विशेषगरी महिलाहरूमा केही शारीरिक परिवर्तनहरू क्यान्सरको संकेत हुन सक्छन्।
यहाँ महिलाहरूले ध्यान दिनुपर्ने पाँच मुख्य संकेतहरू प्रस्तुत छन्ः
१. स्तनमा अनियमितता
स्तन क्यान्सर महिलामा सबैभन्दा सामान्य क्यान्सरमध्ये एक हो। सतर्क हुनुपर्ने लक्षणहरूः
- स्तनमा गाँठो वा कडा भागको उपस्थिति
- निप्पलबाट रक्तस्राव वा असामान्य स्राव
- स्तनको छालामा रातोपन, खाल्डो वा सङ्कुचन
- निप्पल भित्र पस्नु
- यदि यी मध्ये कुनै लक्षण देखा परेमा तुरुन्त चिकित्सकसँग जाँच गराउनु पर्छ।
२. छालामा नयाँ वा बदलिएका कोठीहरू
- छालामा नयाँ कोठी देखा पर्नु वा पुरानो कोठीको आकारररंगर बनावट बदलिनु पनि सतर्क हुनुपर्ने संकेत हो।
- अनियमित आकार वा किनारा
- चिलाउने, रक्तस्राव वा पाप्रा बन्ने
- यस्ता लक्षण देखिएमा छाला विशेषज्ञसँग परामर्श लिनु आवश्यक छ।
३. योनिबाट असामान्य रक्तस्राव
- महिनावारी बाहेक रक्तस्राव अनुभव हुनु पाठेघर वा अन्य प्रजनन अंगको क्यान्सरको संकेत हुन सक्छ।
- रजोनिवृत्ति पछि रक्तस्राव
- यौन सम्पर्कपछि रक्तस्राव
- महिनावारीको बीचमा अत्यधिक रक्तस्राव
- यस अवस्थामा स्त्री रोग विशेषज्ञको जाँच अनिवार्य हुन्छ।
४. अचानक तौल घट्नु
बिना प्रयास वा आहाररव्यायाम परिवर्तन नगरी ४–५ किलो वा बढी तौल घट्नु क्यान्सरको संकेत हुन सक्छ। खासगरी प्यान्क्रियास, पाठेघर वा अन्य अंगको क्यान्सरमा यस्तो लक्षण देखिन्छ।
५. बारम्बार पेट फुल्नु वा ग्यास भरिनु
लगातार पेट फुल्ने, ग्यास वा पेट दुखाइ लामो समयसम्म रहिरह्यो भने पाठेघर वा पेटको क्यान्सरको संभावना हुन सक्छ। शरीरमा हुने यी परिवर्तनहरूलाई सामान्य समस्या भनेर बेवास्ता गर्नु हुँदैन। समयमै जाँच गराउनाले क्यान्सरको जोखिम घटाउन सकिन्छ।
विपद्पछि राहतमा मात्र सीमित नभई दीर्घकालीन स्वास्थ्य तयारीमा जोड
बुधबार, भदौ २४, २०८३
‘बर्थिङ सेन्टर’ नाम छ, सेवा छैन
बुधबार, भदौ २४, २०८३
किष्ट अस्पतालमा ५ वर्षीया बालिकाको सफल कलेजो प्रत्यारोपण
बुधबार, भदौ २४, २०८३
नारायणी अस्पतालमा क्याथ ल्याब सेवा सञ्चालनमा
बुधबार, भदौ २४, २०८३
