ठूला स्तनका कारण महिलाहरूले कस्ता समस्याहरूको सामना गर्छन् ?

नेपाल हेल्थ न्युज, काठमाडौं । विश्वका धेरै समाजहरूमा ठूला स्तनलाई आकर्षक र “वरदान”को रूपमा हेरिन्छ । तर धेरै महिलाहरूका लागि यो सौन्दर्यको विषय मात्र नभई गम्भीर स्वास्थ्य समस्या पनि बन्ने गरेको छ । ढाड दुखाइदेखि मानसिक तनावसम्मका चुनौतीहरूले उनीहरूको दैनिक जीवन र आत्मविश्वासमा गहिरो असर पार्ने गरेको छ ।

निरन्तर पीडा र लज्जाको अनुभव
अर्जेन्टिनाकी विश्वविद्यालय प्राध्यापक राकेल (नाम परिवर्तन) किशोरावस्थादेखि नै आफ्नो शरीरका कारण असहज थिइन् । उनी सधैं काँध झुकाएर हिँड्थिन्, ताकि आफ्नो ठूला स्तन लुकाउन सकून् । “धेरैले मलाई भाग्यमानी भन्थे,” उनी सम्झन्छिन्, “तर म भाग्यमानी थिइनँ । मैले धेरै दुःख भोगें किशोरावस्थामा पनि, आमाको रूपमा पनि।”

उनलाई वर्षौंसम्म ढाड दुख्ने समस्या रहिरह्यो । योग, पिलेट्स र जिमजस्ता मनपर्ने गतिविधिहरू समेत उनले छोड्नुप¥यो । अन्ततः सन् २०१० मा उनले स्तन घटाउने शल्यक्रिया गर्ने निर्णय गरिन् । शल्यक्रियामा उनको शरीरबाट करिब २.५ किलोग्राम तौल हटाइयो ।

“शल्यक्रियापछि जब म भुइँबाट केही उठाउन झुकेँ, मैले सोचे, यो त बिल्कुलै फरक शरीर रहेछ । मैले साँच्चै स्वतन्त्र महसुस गरें,” उनी भन्छिन् ।

विश्वव्यापी रूपमा बढ्दो शल्यक्रिया

इन्टरनेशनल सोसाइटी अफ एस्थेटिक प्लास्टिक सर्जरीका पछिल्ला तथ्याङ्कअनुसार, सन् २०२४ मा विश्वभर ६ लाख ५२ हजार ६ सय ७६ स्तन घटाउने शल्यक्रियाहरू गरिएका थिए । यसले महिलाहरूबीच आत्म हेरचाह र जीवनस्तर सुधारप्रति बढ्दो सचेतना झल्काउँछ ।

स्वास्थ्यमा पर्ने प्रभाव

ब्रिटिश एसोसिएसन अफ एस्थेटिक प्लास्टिक सर्जन्स की अध्यक्ष डा. नोरा नुजेन्टका अनुसार, ठूला स्तनले शरीरलाई अगाडि तान्ने भएकाले ढाड र घाँटीमा निरन्तर दबाब पर्छ ।

“५०० देखि ८०० ग्रामसम्म प्रत्येक स्तनबाट हटाउँदा समग्र शरीर तौलमा धेरै नदेखिए पनि, शरीरको सानो भागका लागि त्यो महत्त्वपूर्ण मात्रा हो,” उनी भन्छिन् ।

• ठूला स्तनका कारणस्
• लगातार ढाड र घाँटी दुख्ने
• टाउको दुख्ने
• खराब आसन
• सुन्निने वा झमझमाउने समस्या
• निद्रामा बाधा
• खेलकुद तथा व्यायाममा असहजता
• मानसिक तनाव र आत्मविश्वासमा कमी  जस्ता समस्या देखिने चिकित्सकहरू बताउँछन्।

ब्रास् फेसन कि स्वास्थ्य उपकरणरु

बायोमेकानिक्स विशेषज्ञ प्रोफेसर जोआना वेकफिल्ड-स्करले स्तन दुखाइको अनुभवपछि ब्राको कार्यप्रणालीबारे अनुसन्धान सुरु गरिन् । सन् २००५ मा उनले युनिभर्सिटी अफ पोट्र्समाउथमा स्तन स्वास्थ्यसम्बन्धी अनुसन्धान समूह स्थापना गरिन् ।

उनका अनुसार, राम्रोसँग फिट नहुने ब्राले सास फेर्ने ढाँचा, शरीरको सन्तुलन र चालमा समेत असर पार्न सक्छ । “स्तनको चाल पूर्ण रूपमा रोक्न नसकिने भए पनि, त्यसलाई ढिलो गर्न सकिन्छ भने दुखाइ कम गर्न सकिन्छ,” उनी भन्छिन् ।

उनको टोलीले इङ्ग्ल्याण्ड विमेन्स नेसनल फुटबल टिम (लायनेसेस) लगायत शीर्ष खेलाडीहरूसँग सहकार्य गर्दै खेलका लागि उपयुक्त ब्रा विकासमा काम गरिरहेको छ ।

सामाजिक धारणा र वास्तविकता

राकेलले शल्यक्रियाको निर्णय गर्दा वरपरबाट आलोचना र गलत बुझाइको सामना गर्नुप¥यो । धेरैले यसलाई स्वास्थ्य नभई सौन्दर्यसम्बन्धी निर्णय ठाने । “कसैले त मलाई अब पेट पनि मिलाउनुपर्छ भने,” उनी भन्छिन् । “तर यो पूर्णताको खोजी होइन-स्वास्थ्य र सहज जीवनको खोजी हो ।”

विशेषज्ञहरूका अनुसार, स्तन घटाउने शल्यक्रियामा बढ्दो रुचि महिलाहरू मात्र नभई समग्र रूपमा मानिसहरूले आफ्नो स्वास्थ्य र जीवनको गुणस्तरलाई प्राथमिकता दिन थालेको संकेत हो ।

राकेल आज ५२ वर्षकी छन् । उनी भन्छिन्, “अब म रजोनिवृत्तिमा छु । ठूला स्तनसहित बाँच्नु कति गाह्रो हुन्थ्यो भन्ने सोच्न पनि सक्दिन । म अहिले धेरै खुसी छु ।”